Alliantie Schooltuinen
De jury was unaniem onder de indruk van de manier waarop Wageningen schooltuinieren structureel, professioneel en inclusief verankert in het onderwijs. Het Wageningse schooltuinbeleid wordt bekroond met de Gouden Wortel.
Schooltuinen hebben in Nederland een rijke traditie en bestaan al meer dan 100 jaar. Al ruim een eeuw zien overheden en onderwijsinstellingen de meerwaarde van tuinieren in schoolverband. Door zelf buiten te zaaien, te verzorgen en te oogsten doen kinderen waardevolle kennis op over gezonde voeding, de natuur en biodiversiteit.
Bovendien is de schooltuin dé plek waar verschillende beleidsdossiers zoals water, klimaat, afval, gezondheid en natuur samenkomen. Het is niet alleen goed voor de fysieke en mentale gezondheid van kinderen om in de buitenlucht actief bezig te zijn, maar het draagt ook bij aan vergroening en inclusie.
De ondersteuning van gemeenten is onmisbaar. Ze voorzien in benodigdheden zoals grond of financiën en ook dikwijls in expertise en menskracht. De Alliantie Schooltuinen en het programma Jong Leren Eten (het voedseleducatieprogramma van het ministerie van LVVN) zetten gemeenten die schooltuinonderwijs ondersteunen in het zonnetje met de Gouden Wortel, die elk jaar wordt uitgereikt aan een gemeente. Met de verkiezing hebben alle gemeenten de kans om hun visie op schooltuinonderwijs met Nederland te delen. Alle vlogs worden op onze website gedeeld en beschikbaar gemaakt voor het publiek. Zo delen we inspirerende voorbeelden uit de praktijk. We hopen dat nog veel meer gemeenten het voorbeeld van Wageningen en de andere genomineerden volgen door schooltuinonderwijs te omarmen en structureel ondersteunen. Eerdere winnaars van de Gouden Wortel waren Teylingen, Arnhem, Breda, Groningen en Almere. Eervolle vermeldingen en de publieksprijs gingen naar Den Haag, Schouwen Duiveland en Leiderdorp.
Voor de editie van 2026 lieten gemeenten via een videovlog zien hoe zij schooltuinen ondersteunen én wat hun toekomstbeeld voor het programma is. Maar liefst zeven gemeenten stuurden een vlog in.
Bij de beoordeling keek de deskundige jury naar de integratie van de tuin in het onderwijs, de actieve en structurele rol van de gemeente, de ambitie, toekomstplannen en de filmische kwaliteit van de vlog. Hoewel de diversiteit groot was en de keuze door de hoge kwaliteit ontzettend moeilijk was, kwam de jury uiteindelijk tot een unaniem besluit.
De gemeente Wageningen sprong er dit jaar bovenuit. Volgens het juryrapport laat Wageningen als geen ander zien dat ‘de tuin écht de school is’.
De gemeente blinkt uit door een uiterst professionele opzet en een gemeentelijke visie die veel verder reikt dan een eenmalige subsidie. Wageningen kiest bewust voor meerjarige, structurele steun en de inzet van deskundige moestuinprofessionals die de scholen ondersteunen en begeleiden. Wat de jury daarnaast in het bijzonder prees, is de sterke focus op inclusiviteit en ouderparticipatie. Dit onderstreept Wethouder Bijleveld zelf:
Juist de kinderen die een groene leeromgeving het hardst nodig hebben, krijgen in Wageningen de kans om letterlijk en figuurlijk samen te groeien. Wageningen is hiermee een schoolvoorbeeld van kwalitatief schooltuinonderwijs waarin de achterliggende gedachte van ervaringsgericht leren prachtig tot bloei komt.
Als Alliantie Schooltuinen feliciteren wij de gemeente Wageningen, de lokale scholen, de moestuinprofessionals en de betrokken inwoners van harte met het behalen van de Gouden Wortel 2026. De prijs wordt op 22 mei 2026 op een van jullie mooie locaties uitgereikt. Wageningen mag zich met recht de meest inspirerende schooltuingemeente van dit jaar noemen en is een prachtig voorbeeld voor de rest van Nederland.
